Willem De Gortter

Uit Mechelen Mapt, het vrije naslagwerk over Mechelen
Ga naar:navigatie, zoeken
English.gif Member of the Chamber of rhetoric in Mechelen
Praalwagen rederijkerskamer "De Peoene"

Willem De Gortter werd geboren te Mechelen op 15 maart 1585 en overleed in Noord-Nederland tussen 1637 en 1656. Willem De Gortter was een schrijver en rederijker.

Biografie

Willem De Gortter’s ouders kwamen uit het Nederlandse Gorinchem, die zich – in de eerste helft van de 16e eeuw – in Mechelen hadden gevestigd. Deze familie bestond uit schippers en kooplieden.

In Mechelen was Willem De Gortter koopman en werd hij lid (en later factoor [1]) van de Mechelse rederijkerskamer “De Peoene” in 1603.

Willem De Gortter’s werk bestond uit refreinen, sonnetten, ballades, jaarschriften, retrograden en liedjes. Dit in-folio (fr), samen een 115 bladzijden dik, bevond zich in de bibliotheek van de Gentse verzamelaar Karel Van Hulthem (nu Koninklijke Bibliotheek van België in Brussel) en was versierd met, in kleur, geschilderde afbeeldingen van krijgslieden in uniform. [2] Deze tekeningen werden gemaakt door Willem Coxie, zoon van Michiel Coxie.

Als getuige van zijn tijd schreef Willem De Gortter verschillende jaarschriften. Soms was de aanleiding de dood van een familielid, waaronder zijn grootmoeder Elisabeth De Gortter, Pauwel De Gortter in 1604, Cornelis De Gortter in 1608 of van Ferdinand, Floris en Willem De Gortter De Oude in 1618. Bij de dood van Willem De Gortter De Oude (In 1618 was deze 81 jaar oud) hekelde Willem De Gortter vooral de Spanjaarden en de Spaansgezinden in Mechelen.

In 1618 won Willem De Gortter de eerste prijs op een refreinenfeest in het Nederlandse 's-Hertogenbosch.

Omwille van zijn Protestanse geloofsgezindheid verliet Willem De Gortter, rond 1620, Mechelen. Zijn naam dook niet langer op in “De Schadtkist der Philosphen”, een werk dat werd gedrukt in 1621 door Hendrik Jaye ter gelegenheid van het toenmalige plaatselijke landjuweel. Willem De Gortter dook op in Antwerpen.

Willem De Gortter was een groot Orangist. In veel van zijn sonnetten en ballades sprak hij lof van prins Willem van Oranje, [3] van prins Maurits en van Filips van Marnix van Sint-Aldegonde. Willem De Gortter verliet Antwerpen, deels omwille van het verval van de Antwerpse koophandel, [4] maar ook omdat Alexander Farnese, hertog van Parma, na het Beleg van Antwerpen (1584-1585), de bloei der Letteren had gefnuikt. [5]

Extra

Willem De Gortter was een liefhebber van de gedichten van de Brechtse dichter Jan van der Noot. [6]

Willem De Gortter was gekend voor zijn lijfspreuk “Na ’t suer het soet”. [7]

Ook bezat Willem De Gortter een afschrift van het toenmalige Wilhelmus, waarbij hij schreef dat deze “ghecomponeert ende ghemaeckt was door jonckheer Philips van Marnicx, heere van Sinte-Aldegonde, excellent poëet (1568)”. [8]

Boeken

Willem De Gortter schreef een aantal boeken

  • ”Den nieuwen lusthof” – 1602 [9]
  • ”Om 't hert te verheughen ghinck ick eens wandelen” – Boek met oude liedjes [10]
  • ”All' myn boecken” [11]

Literatuur

Biografieën over Willem De Gortter zijn terug te vinden in

  • ”Nieuw biographisch, anthologisch en critisch woordenboek van Nederlandsche dichters - Deel 2” - A.J. van der Aa – 1845
  • ”Biographisch woordenboek der Nederlanden - Deel 7” - A.J. van der Aa – 1862
  • ”Biographisch woordenboek der Noord- en Zuidnederlandsche letterkunde” - F. Jos. van den Branden en J.G. Frederiks - 1888-1891
  • ”Het verzamelhandschrift van Willem De Gortter - Tekstuitgave met inleidende studie” – Jozef Van Caudenberg – KUL Faculteit letteren en wijsbegeerte - 1945
  • ”Letterkundig woordenboek voor Noord en Zuid” - K. ter Laan – 1952

Ook vinden we de naam van Willem De Gortter terug in

  • ”Berichten wegens oude Nederduitsche dichters” in “Belgisch museum voor de Nederduitsche tael-en letterkunde en de geschiedenis des vaderlands - Deel 1” - J.F. Willems – 1837
  • ”Willem Witsen aan Arnold Marc Gorter” in “Volledige briefwisseling” - Willem Witsen - 1877-1923
  • ”Een raadselachtige figuur : de Mechelse rederijker Willem de Gortter” in “Jaarboek De Fonteine “ - E. van Autenboer – 1968 (heruitgegeven in 1974)

Externe links

Filmlinks

Bronnen

Voetnoten