Vrijbroekpark

Uit Mechelen Mapt, het vrije naslagwerk over Mechelen
Ga naar:navigatie, zoeken
English.gif A large park with renown rose garden in Mechelen
Ingang van het Vrijbroekpark via de Ridder Dessainlaan

Bezig met het laden van de kaart...

Wegwijzer
Bloementuin

Het provinciale domein Vrijbroekpark ligt bij de westelijke rand van de stad Mechelen. Langs mooie dreven bereikt men een prachtige vijver en schitterend aangelegde plantencollecties met als hoogtepunt de beide rozentuinen, de oude in Engelse stijl en een recentere met aanpalende dahliatuin. Er vinden regelmatig themadagen plaats zoals de "Dag van het Park", de "Rozenfeesten" en de "Oogstfeesten". In de zomer worden er ook "Highland Games" gehouden.

Voor de natuurliefhebber en scholengroepen biedt het park een enorme meerwaarde. Er is in de schaduw van boomstruiken een pad boven een wild gebleven broek, daarbuiten een grote variëteit aan bomen, een mooie kruidentuin en planten zijn vaak voorzien van een naambordje. Er zijn wandelbrochures en voor groepen en scholen educatieve activiteiten.

Ook sporters komen er aan hun trekken, met terreinen voor tennis, voetbal, hockey, petanque tot het minder bekende cricket en met een loopcircuit langs de rand van het domein.

In het Vrijbroekpark bevindt zich ook het Verkeerspark Biesieklette, waar scholen, in klasverband, de rijvaardigheid per fiets van hun leerlingen kunnen oefenen.

Algemene gegevens[bewerken]

  • Bijna alle wandelpaden zijn verhard
  • Het park heeft aangepaste toiletten
  • Er is een visplaats voor mensen met een rolstoel
  • De speeltuin in het park is toegankelijk voor elk kind
  • Er is een parking met aangepaste parkeerplaatsen voor mensen met een beperkte mobiliteit

Bereikbaarheid[bewerken]

Met de fiets

De bewegwijzerde routes Dijle-Valleiroute en Broekroute lopen naast het domein. De fietsknooppunten 93 en 59 liggen aan het Vrijbroekpark. Vanaf het Centraal Station NMBS is het een fietsafstand van, ongeveer, 15 minuten: langs de Leuvense Vaart tot aan en over de Plaisancebrug; aan het einde van de Ridder Dessainlaan bevindt zich de hoofdingang van het Vrijbroekpark.

Met het openbaar vervoer

Vanaf het Centraal Station neemt men stadsautobus 2 tot de halte Vrijbroekpark, ofwel stapt men zeer dicht bij de bestemming aan de halte Fortuinstraat op de Hombeeksesteenweg af van bus 288 (Mechelen - Londerzeel) of bus 289 (Mechelen - Breendonk).

Met de auto

Ter hoogte van de Brusselpoort verlaat men de Kleine Ring, weg van het stadscentrum. Van de nabije Plaisancebrug over de Vaart, in plaats van linksdraaiend de baan te volgen, rijdt men nagenoeg rechtdoor de Ridder Dessainlaan op, die naar de hoofdinrit van het Vrijbroekpark leidt.

Geschiedenis[bewerken]

Wouter V Berthout de Grote "verkocht" in 1260 aan 28 families, allicht al de toenmalige bewoners van het gehucht Auwegem, een broek voorbehouden tot het vrijelijk weiden van paarden en "hoornbeesten".[N 1] De genieters dienden een bestuur voor dit Vrijbroek op te zetten zodat o.a. de irrigatie en de vekens (hekken of barelen)[N 2] bij de toegangen onderhouden werden, en waren een gering jaarlijks bedrag en bij elke volgende generatie een kleine erfrechtsom aan de heer verschuldigd. Na de dood van Wouter V schonken andere Berthouts in 1289 een van inwoners van Auwegem bekomen, hetzij tot het oorspronkelijk Vrijbroek gehoord hebbende hetzij eraan palende, met grachten omgeven weide[N 3] aan het gasthuis van Mechelen.[1]

Tot in de tweede helft van de 18e eeuw bleef dat bijzondere recht onbetwist, waarbij een 'koningscijns' in de plaats was gekomen van de betalingen aan de middeleeuwse heer. Na diverse strubbelingen met Stad, de Fransen, de Hollanders en opnieuw de Stad, werd Mechelen zonder enige wederdienst aan de benuttende en voor een deel van de periode slechts bij overlevering gekende nazaten van de 13e-eeuwse families, uiteindelijk door de rechterlijke macht in 1873 in het bezit gesteld van het Vrijbroek, met terugwerkende kracht tot 1865. Alle inwoners van Mechelen mochten dan het Vrijbroek op de gebruikelijke wijze benutten, mits een eenmalige som van 5,45 frank en 1,50 frank voor een eerste en 1 frank per extra dier. In 1929 kwam het gebied onder de Provincie Antwerpen, die er het gekende park van maakte.

Kunst[bewerken]

In recente jaren verschenen enkele beeldhouwwerken in het park:

  • Nabij de rozentuin werd in juni 2017 (in bruikleen) het ‍'Groot Boeket'‍ opgesteld: een massieve brok bronzen rozen uit 1998 van de Antwerpenaar Ludwig Vandevelde.[2]
  • De in juli 2018 opengestelde nieuwe schaduwtuin bood meteen ‍'De Zoeker'‍ een stek: een bronzen beeld van de overleden Aarschotse kunstenaar Roland Rens, die in Mechelen aan de Academie had gestudeerd en er een tijdje had gewoond.[3]

Contact[bewerken]

  • Provinciale Groendomeinen Regio Mechelen
    • Adres: Ridder Dessainlaan 65, 2800 Mechelen
    • Tel.: 015 / 45 13 80
    • Fax: 015 / 45 13 91
    • E-mail: [email protected]
    • Website: www.vrijbroekpark.be
    • Diensthoofd: Kristel Ketels
    • Openingsuren: Het domein is alle dagen vrij toegankelijk van zonsopgang tot zonsondergang.

Varia[bewerken]

  • Tijdens de strenge winterperiode in februari 2012 werd er geschaatst op de grote vijver en het achtervaartje in het Vrijbroekpark. Hiermee werden eind 18e- of begin 19e-eeuwse taferelen hernomen.[1]

Galerij[bewerken]

Filmlinks[bewerken]

Rozenfeesten 2012
Sneeuw in Vrijbroekpark 2013
Vrijbroekpark Mechelen 2019


Victorian Rose Walk Vrijbroekpark 2016
Op stap door het Vrijbroekpark 2018
Vrijbroekpark Wilgernis 2019


Externe links[bewerken]

Bronnen[bewerken]

  1. 1,0 1,1 Geschiedenis van het Vrijbroek. Bulletin, Tome treizième (1903) p. 28-87. Cercle archéologique, littéraire et artistique de Malines. Nagezien 2014-06-18.
  2. 1) Kunstwerk 'Groot Boeket' pronkt in Mechels park. http://www.mechelen.traveltopper.eu (2017-06-16) Nagezien 2018-07-06
       2) Onthulling nieuw kunstwerk Vrijbroekpark. Reflex (2017-06-14) Nagezien 2018-07-06
  3. 1) 'De Zoeker' pronkt voortaan in nieuwe schaduwtuin: 'Dit is een zeer emotioneel moment'. Gazet van Antwerpen (2018-07-02) Nagezien 2018-07-06
       2) 'Dankzij dit beeld leeft mijn man voort' – Weduwe ontroerd bij onthulling werk in nieuwe schaduwtuin. Het Laatste Nieuws (2018-07-03) Nagezien 2018-07-06

Voetnoten[bewerken]

  1. De namen Vrijbroek en Vrijgeweidenstraat herinneren aan het zonder toezicht vrij bewegen van de dieren op de weiden in het broek.
  2. Voor de Leuvense Vaart gegraven werd, liep de Vekestraat naar een veken van het Vrijbroek.
  3. De bewuste weide was in 1903 gekend als het 'Frisirke' en was in 1865 met het Vrijbroek door de Stad opgeëist.