Welkom op Mechelen Mapt! Onze pagina's zijn beveiligd tegen spam of vandalisme.
Fout ontdekt? Mee bijdragen? E-mail ons of registreer u gratis en anoniem om te bewerken.

De Mijlpaal (gedenkpaal)

Uit Mechelen Mapt, het vrije naslagwerk over Mechelen
Ga naar: navigatie, zoeken
English.gif The mile marker pillar commemorating the world's first arrival of passengers by a continental train
De Mijlpaal

De vroeg-Belgische Mijlpaal, sinds 1998 op de rotonde van het Koning Albertplein vlak voor het NMBS-station Mechelen, herinnert aan de eerste reizigerstrein ter wereld die buiten Engeland reed. Deze was aan de locomotief La Flèche (De Pijl) vanuit de Brusselse Groendreef vertrokken op kop van een klein konvooi met ook het trekbeest L'Eléphant (De Olifant) en de wat kleinere Stephenson, met als eindbestemming de buitensteedse zijde van de Leuvense Vaart te Mechelen. Het stationsplein draagt de naam en een standbeeld van een achterneef van een passagier van middelbare leeftijd die tijdens de historische rit van 5 mei 1835 nog eventjes incognito te Vilvoorde was opstapt: de eerste Koning der Belgen.

Het arduinen monument werd dicht bij diens afstapplaats opgericht en ingehuldigd door Eerste Minister de Theux, die in 1832 bevoegd voor Binnenlandse Zaken al een spoorverbinding Visé-Antwerpen in een Koninklijk Besluit had laten vastleggen.[1] Pas in 1836 maakte een brug de route langsheen het station in opbouw vrij, tot Antwerpen. De Mijlpaal werd zesmaal verplaatst. Voor hij op een verhoog op het rondpunt terecht kwam, stond de sierzuil aan de op het station aansluitende spoorwegberm vlakbij de vierendeelspoorwegbrug op de hoek Stationsstraat-Hanswijkvaart. Misschien was dat ook zijn eerste locatie geweest[2] hoewel daaraan tegengesteld zijn huidige standplaats slechts 50 meter van de oorspronkelijke verwijderd zou zijn.[3] Het ganse Belgische spoorwegnetwerk werd, hoewel sinds 1816 metrieke lengtematen gekend raakten misschien eerst nog in Belgische of Engelse mijlen, met de Mijlpaal als nulpunt in kaart gebracht.[1]

Geschiedenis[bewerken]

Ten tijde van de Tweede Industriële Revolutie in Engeland werd het beeld bepaald door de komst van stoommachines. Vast opgestelde werden vooral gebruikt bij de textielproductie in grote fabrieken, wijl op het platteland het paard stilaan werd vervangen door robuuste stoomvoertuigen. Ingenieur George Stephenson gebruikte stoomkracht voor het transport van goederen via een spoor. Tegenstanders hadden beweerd dat koeien na het aanschouwen van zijn duivelstuig geen melk meer zouden geven en toen men aan reizigers begon te denken, dat men een rit aan de vreselijke snelheid niet zou overleven.

De geschiedenis leert ons dat dit alles anders uitdraaide[N 1] en spoorwegen een belangrijke pijler werden van de Industriële Maatschappij, echter in Engeland wel ten koste van enkele ongemeen zware economische crisissen ten gevolge van de speculatieve financieringswijze en ook hier dienden de arbeiders te zwoegen in de nieuwe fabrieken, waarin ook vele naar de stad afgezakte arme boeren werk vonden. Hun huisvesting rond de fabrieken was zelfs voor die tijd veelal ondermaats.(bron?)

Toen, veel meer dan het nieuwe hogesnelheidstraject en de heraanleg van de stationsomgeving in het tweede decennium van de 21e eeuw wellicht zal doen, veroorzaakte het spoor een complete metamorfose in de omgeving van de Leuvense en Tervuurse steenwegen. Dankzij de aanleg van de Hendrik Consciencestraat als verbinding van het station met de binnenstad, werd de Bruul een voorname drukke handelsstraat, welke reputatie hij nog steeds geniet.

Het eind 20e-eeuws kunstwerk van de Mechelaar Jean-Paul Laenen dat de oude trouwe Mijlpaal verheft en omgeeft met gemetste palen, toont hem in volle zicht vanaf de Postzegellaan, vanuit de Leopoldstraat, en in de achteruitkijkspiegel vanuit de Consciencestraat.

Zie ook[bewerken]

Externe links[bewerken]

Galerij[bewerken]

Bronnen[bewerken]

  1. 1,0 1,1 Vandenbruaene, Jan. Mijlpaal nabij station, Koning Albertplein. Astronomische gids voor België p. 170. Asp / Vubpress / Upa (2009) (deels online: Google Books). Nagezien 2013-06-02.
  2. Mijlpaal spoorwegen station, Koning Albertplein. Regionale Beeldbank (Mechelen). Nagezien 2013-06-02.
  3. Cloetens, Brecht. De Mijlpaal. Uitg.: auteur, op Standbeelden.be (2009-05-05). Nagezien 2013-06-02.

Voetnoten[bewerken]

  1. Nog afgezien van het feit dat alvast machinisten de helse snelheid van bijna 45 km/u overleefden, reden in 1825 als test enkele passagiers in een wagen achteraan een kolentrein tussen Stockton en Darlington. In 1830 opende de allereerste geregelde reizigerslijn, meteen een dubbele net als vijf jaar later Brussel-Mechelen, tussen Manchester en Liverpool. De Noordengelse openingsrit kostte een mensenleven.