Chris Joris

Uit Mechelen Mapt, het vrije naslagwerk over Mechelen
Ga naar:navigatie, zoeken
English.gif A painter, drawing artist and renowned jazz musician and composer from Mechelen

Chris Joris, geboren op 30 november 1952 te Mechelen, beoefent de teken- en schilderkunst en is een befaamd jazzpercussionist, -pianist en -componist, en tevens docent percussie.[1] Hij bespeelt daarnaast ook instrumenten als de berimbau, umwirongifluit en altsaxofoon.

Muziekrecensent bij de Duitstalige Belgische zender Hans Reul rekent hem stellig bij de creatiefste koppen van de Belgische jazzscène.[2] Jazzrecensent bij weekblad Knack Bart Cornand beschreef hem ooit als de "klankentapper" die staat voor "smaakvolle swing en elegische verstilling op piano, gecounterd door een amour fou met de percussie van zwart Afrika" en die gebruik maakt van een scala aan "instrumenten die doorgaans met wereldmuziek worden geassocieerd maar in de muziek van Joris worden bovengehaald om de roots van de jazz uit te vergroten: Afrika en Europa".[3] Dit betekent geenszins dat hij Braziliaans of Indisch slagwerk zou mijden. Chris Joris wordt live zeer gesmaakt en ook veelvuldig voor studiowerk gevraagd, zodat hij met talloze internationaal vermaarde jazzartiesten musiceerde.

Onnoemelijk veel Mechelaars kennen Chris Joris van lokale optredens als op Dijlefeesten of in 't Klapgat uit Bodo Van de Voordes tijd, in 't Ankertje aan de Dijle, in de gelijkvloerse Jazzzolder, op Make a fish, op 't Fest de Sjabarang, in 't Kranske, met Jazz‍@‍home, Mirage, en dies meer, of in 't Archief in Hombeek bij vernissages van zijn in 2009 hervatte penseelkunst,[4] of van publiekstrekkers elders zoals de Gentse Feesten, Jazz Middelheim of Botanique Brussel.

Biografie[bewerken]

Door zijn vader, de operazanger Jan Joris, is Chris opgegroeid met niet alleen klassieke muziek maar ook gospel en leerde hij piano vanaf de leeftijd van acht jaar, en ook klarinet en saxofoon vanaf zijn twaalfde. Inmiddels had hij al een duidelijke belangstelling voor jazz ontwikkeld, niet zo bijster naar Jans zin.

Eind de jaren 1960 richtte zijn creatief talent zich op grafische kunst en daarnaast raakte hij wijl hij in Antwerpen conservatorium liep vertrouwd met de kleinkunstscène en vormde hij ook het ‍'Experimental-Jazz Trio'‍. Bij de tijdsgeest die in Frans Croes' café den Herten Aas tot uitdrukking kwam, bleek relatief weinig belangstelling voor de naar eigen retrospectie sloganeske op anti-rassendiscriminatie toegespitste teken- en schilderstijl van Chris doch het bandje met al net zo flinke anti-apartheidinslag bracht hem wel in aanraking met jazzmusici als Fred Van Hove (pianist), John Tchicai(en), Michel Mast (beiden saxofonisten) en de in 1986 gestorven bassist die Joris in 1976 zou hebben aangespoord om van piano — een naast melodisch ook ritmisch slagsnaarinstrument — naar percussie over te stappen: Johnny Mbizo Dyani(en).[N 1] Vijftien jaar later omvatte Joris' eerste cd 'Songs for Mbizo' naast nieuwe opnames, waarbij Bob Stewart(en) op tuba te horen is, eveneens toen met Dyani gemaakte bandopnames met zelfs diens stemgeluid.[5]

In dat jaar 1976 had hij nog op piano met percussionist Cheikh Tidiane Fall(fr) in het Paleis voor Schone Kunsten te Brussel geconcerteerd en ving een professionele muzikale loopbaan aan die inmiddels omschreven werd als "carrière impressionnante de ce musicien considéré comme l'un de nos meilleurs percussionnistes Européens". Met de huiswaarts kerende Cheikh Tidiane Fall hing hij een muzikaal jaartje in Parijs uit. Na twintig jaar opnieuw in zijn streek gevestigd te zijn, ontving hij de jaarlijkse Gouden Django als beste jazzmusicus-componist, waaraan de concertopname het jaar ervoor op Jazz Middelheim niet vreemd was.[6] De credits van deze cd Live 1997 (waarop ook Side Walk uit februari in de Fassching Club, Stockholm) vermeldden Annette Wüst als coördinator.[7]

Vanaf eind 1998 speelde Chris geregeld in duet met de in Brussel toegekomen Amerikaanse pianist Mal Waldron en in de volgende herfst maakten ze een Skandinavische tournee.[8]

Op 25 juni 2001 overleed Annette Wüst, de echtgenote van Chris, ten gevolge van een ongeval. Haar sterfdatum is de titel van een muzikaal beschrijvend track op zijn aan haar opgedragen eerstvolgende cd, Out of the Night, overigens met behalve percussie ook "magistrale" pianosolo's door Chris. De cd werd bekroond met de ‍'Klara'‍-prijs voor jazz 2003[9] Op de compilatie-cd Jazztublieft! (2005) staat één nummer van Chris: June 25.

Chris Joris speelde op festivals in verre werelddelen (Canada, Mexico, Gouadeloupe en China) doch toernees beperkte hij tot Europa (Scandinavië, Duitsland, Frankrijk, Italië, Nederland, Oostenrijk en Polen).

Artikel in opbouw, wordt vervolgd...

Formaties[bewerken]

Er waren veel meer benamingen met eenmalige of tijdelijke samenstellingen, dan de hieronder vermelde waarvan er ook sterk wisselende bezettingen kunnen gekend hebben.

Discografie[bewerken]

  • Veel meer dan opgenomen in de lijst verder hieronder werd uitgebracht met Chris Joris als begeleider en/of gast, bij onder meer:

Baloji(fr), René Beckers Big Band, Bony Bikaye(en), Jean Blaute, Cécile Broché(en), Deborah Brown, Brussels Jazz Orchestra, Guy Cabay(fr), Charms(en), Amparo Cortés, Koen Crucke, De Coninck-Rousseau, Patrick Georges, Maria João(en), David Linx (ook met Pierre Van Dormael & James Baldwin himself), Tars Lootens, Michel Mainil Enter project, Maurane, Chris Mentens & Etienne Bouyer, P.P. Michaels, Kevin Mulligan, Khadja Nin, Ivan Paduart(fr), Sureda(en), Troissoeur, Steve Willaert, Diederik Wissels, Anne Wolf trio en bij Vier op 'n Rij zelfs percussie voor renaissance kamermuziek.

Zo ook bij niet meteen met (licht) klassiek, wereldmuziek of jazz geassocieerden als:
Isabelle A, Dirk Blanchart, Clouseau, Flouze, Kazzen, Mark Lambin(de), Jo Lemaire, Men 2nd(en), Nacht und Nebel, Neeka, Leen Persijn, Pop in Wonderland, Willy Sommers, T.C. Matic, The Machines, The Scabs, Cecile Van Dijck, Dirk Van Esbroeck & Juan Masondo(en), Raymond van het Groenewoud, Zjef Vanuytsel, Johan Verminnen, Henny Vrienten en Wigbert.

  • Lp ‍'Onze danses pour combattre la migraine'‍ van Aksak Maboul, met o.a. Chris Joris (piano, Fender Rhodes, sopraansaxofoon) in Mastoul Alakefak en Comme on a dit (Kamikaze 1977)[meer 1]
  • Lp ‍'Parels voor de zwijnen'‍ en singletje ‍'Rijden'‍ van de kleinkunstgroep Bizjoe uit Mechelen, met o.a. Chris Joris (percussie) (EMI 1979)[meer 2]
  • Lp/cd ‍'Your precious love'‍ van Toots Thielemans, met o.a. Chris Joris (percussie) in Palabras (Para Nada) (Polydor [cd: Polydor Nederland] 1985)[meer 3]
  • Lp ‍'Usiku mu mgini'‍ Bula Sangoma (band rond Chris Joris) (African export 1985)[meer 4]
  • Lp ‍'Meeting you'‍ van Bob Porter(en), met o.a. Chris Joris (percussie) en Theo Mertens (trompet) (B.Sharp Records 1987)[meer 5]
  • Cd ‍'Bim Bim'‍ van Bruno Castellucci, met o.a. Chris Joris (percussie) (Quetzal 1989)[meer 6]
  • Cd ‍'Rwanda'‍ van zangeres Cécile Kayirebwa met Chris Joris (percussie) als enige begeleider (Globestyle [Rwanda] 1990)[meer 7] (zie ook 1994)
  • Cd ‍'Songs For Mbizo'‍ Chris Joris, met o.a. saxofonist Frank Vaganée (VKH Tonesetters 1991,[meer 8] Omnitone/Jazz'Halo 2002) (Zie ook bio)
  • Cd ‍'Mafridji'‍ Bula Sangoma (band rond Chris Joris) (Mary's World 1992)[meer 9]
  • Cd ‍'20 Jaar Internationale Nieuwe Scène'‍ van het Kollektief Internationale Nieuwe Scene (Antwerps theatergezelschap), met Chris Joris (lamellafoon, componist), Cécile Kayirebwa (zang) en Rifi Kythouka (zang, djembe) op Lukamba en Irungu en o.a. Chris Joris (percussie, piano) op Amor que muove il sole (Internationale Nieuwe Scène 1993, opname 1992)[meer 10]
  • Cd ‍'Turquoise'‍ van Aftertouch (rond Ivan Paduart(fr)), met gast Chris Joris (B.Sharp Records 1993)[meer 11][N 2]
  • Cd ‍'Rwanda'‍ van zangeres Cécile Kayirebwa, met echtgenoot Innocent Karengera(fr) (zang) en o.a. Chris Joris (een resem instrumenten waaronder, opvallend, ook fluit), Bert Candries (keyboards), Jean-François Vrod(fr) (viool) (Globe Style [UK] 1994)[meer 12] (zie ook 1990 en in Filmlinks: Hommage aan Innocent Karengera)
  • Cd ‍'Bihogo'‍ Chris Joris, met o.a. sopraansaxofonist Pierre Vaiana(en) en bassist Cameron Brown(en) (Lyrae Records 1995)[meer 13]
  • Cd ‍'On Children's Street'‍ Chris Joris, met o.a. saxofonist Kurt Van Herck(de) (Lyrae Records 1996)[meer 14]
  • Cd ‍'Aquarelle'‍ van Ernst Vranckx & Mechelaar Stefan Bracaval, met o.a. Chris Joris (percussie) in Thermique, Labyrinth en Aube (Lyrae Records 1996)[meer 15]
  • Cd ‍'Benkadi'‍ Chris Joris, met Adama Dramé (djembe, zang) en Babagale Kante Mamadou (bamboefluit) (Videocam [Ivoorkust] 1998)[meer 16][N 3]
  • Cd ‍'Live 1997'‍ The Chris Joris Experience, met o.a. N'Faly Kouyaté(en) (kora) (De Werf 1998)[meer 17] (Zie ook bio)
  • Cd ‍'Worlds'‍ van Erwin Vann(fr), met o.a. Chris Joris (berimbau, percussie) (J.A.S. Records 1999)[meer 18]
  • Cd ‍'Flying circles'‍ van het Ben Sluijs Quartet, met gast Chris Joris (percussie, udu) in Exactly what I don't mean en Second flight (De Werf 2002)[meer 19]
  • Cd ‍'Out of the Night'‍ The Chris Joris Experience (De Werf 2003)[meer 20]
  • Cd ‍'Oratorio Ishango'‍ Chris Joris & Daniel Schell (Lyrae Records 2003)[meer 21]
  • Dvd ‍'Into the Light'‍ Chris Joris 'live'‍, materiaal uit zijn laatste twee cd's maar ook uit zijn toernee met Mal Waldron[meer 22]
  • Cd ‍'Lexicon van de muziek in West-Vlaanderen 3'‍ waarop ‍'For dad and Dannie'‍ Gilbert Isbin, Cameron Brown en Chris Joris (Provincie West-Vlaanderen 2005)[meer 23]
  • Cd ‍'Rainbow country'‍ Chris Joris & Bob Stewart (De Werf 2006)[meer 24]
  • Cd ‍'Marie's momentum'‍ The Chris Joris Experience (De Werf 2010)[meer 25]
  • Cd ‍'Mixtuur'‍ van Mixtuur, groep rond Tuur Florizoone (accordeon), met o.a. Chris Joris (likembe, percussie) (De Werf 2011)[meer 26]

Tentoonstellingen[bewerken]

  • De Beurs, Grote Markt, Mechelen — 1973
  • Herten Aas, Mechelen — 1973-74
  • Cultureel Centrum Antoon Spinoy, Mechelen — Jazz-dag, Dag Jazz 1999
  • Hangar 311, Mechelen — 2011 (groepstentoonstelling ten voordele van Collectief Kanaga)
  • 't Archief in Hombeek — 2011
  • 't Archief in Hombeek — 2012
  • Keldermansvest, Mechelen — Kunstvestdagen 2012
  • Maurus Moreelshuis, Mechelen 24 aug – 1 sep 2013 (naast Jaak Albert en Luc Jonckers)
  • Maurus Moreelshuis, Mechelen 22 – 31 aug wegens succes verlengd 3 – 7 sep 2014[11]

Extra[bewerken]

Studies

  • Academie Voor Schone Kunst(en) te Mechelen, tekenen, 1967, 1968
  • Koninklijke Academie te Antwerpen: schilderen en tekenen: 1972-73
  • Conservatorium, Mechelen en Koninklijk Conservatorium te Antwerpen in de jaren '60 en '70.

Contact

Varia

  • Er is geen familieband bekend met de bijna vijf jaar jongere Antwerpse jazztrompettist en -componist Bert Joris. Ze speelden ooit wel samen voor de cd's Meeting you van Bob Porter, Musical regards van Steve Willaert en International Incidentent van Deborah Brown en nadien geregeld met de big band ‍'Brussels Jazz Orchestra' (BJO) van o.m. Bert en de Mechelaar Frank Vaganée.[3][12] Jazz is een social network zonder bomen, men ontmoet mekaar.
  • Bij de publiekelijke bekendmaking dat Chris Joris' oude maatschappijkritische vriend Bodo Van de Voorde geen lang leven beschoren was, werd aangekondigd dat anderhalve maand later Chris in het auditorium van het Mechelse Cultuurcentrum met treffende klanken een voorlezing van Bodo's teksten zou begeleiden, wat Bodo nog mocht meemaken.[13]

Zie ook[bewerken]

Filmlinks[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen[bewerken]

Indexjes in de tekst

  1. Docenten muziek. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen. Nagezien 2013-08-12.
  2. (de) Reul, Hans. Jazztime: Ein Interview mit Chris Joris. BRF (2010-12-02). Nagezien 2013-08-10. "Er zählt sicher zu den kreativsten Köpfen der belgischen Jazzszene"
  3. 3,0 3,1 Cornand, Bart. Jazz in Vlaanderen – 'Het moet vooruitgaan, stromen, bruisen'. Draai om je oren (blog) (2005-08). Nagezien 2013-08-08.
  4. Smets, Jan. (2011-10-18) Chris Joris stelt ten toon in Hombeek Mechelen Blogt. Nagezien 2013-08-11.
  5. Chris Joris - Songs for Mbizo - CD album 1991. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-08. — origineel uitgebracht in 1991
       • (en) Astarita, Glenn. Chris Joris: Songs For Mbizo (2002). All About Jazz (2002-09-19). Nagezien 2013-08-08. — opnieuw uitgebracht in 2002
       • (en) Chris Joris - Songs For Mbizo CD. [CD Universe] (verkoper). Nagezien 2013-08-08.
  6. (fr) Jazz à Pointe-à-Pitre Carrefour des Musiques Créoles, 9e édition. Le Bananier Bleu (2004). Nagezien 2013-08-09.
  7. (en) Chris Joris Experience, The ‎– Live 1997. Discogs. Nagezien 2013-08-10.
  8. (en) Joris, Chris (België) – Adams Drummers Festival – 31 october 1999. Muziekcentrale Adams, Diest (1999). Nagezien 2013-08-11 (bron uit die periode; elders noemt men wel eens onterecht 1999–2000).
  9. • Vanderreydt, Koen. Chris Joris – June 25. Kwadratuur (2004-01-01). Nagezien 2013-08-09.
       • Baetens, Kris. Out of the Night – The Chris Joris Experience. Kwadratuur (2003-08-15). Nagezien 2013-08-09.
  10. The Chris Joris Experience. Jazzlab Series (2010). Nagezien 2013-08-10.
  11. Tentoonstelling Chris Joris en Henri Théatre. Maurus Moreelshuis vzw (2014). Nagezien 2014-11-26.
       • Wegens succes verlenging tentoonstelling Chris Joris en Henri Théatre. Gazet van Antwerpen (2014). Nagezien 2014-11-26.
  12. (en) Big Band Bert … Joris and The Brussels Jazz Orchestra – Brussels Jazz Orchestra. Jazz Profiles (2012-10-18). Nagezien 2013-08-08.
  13. Bodo Van de Voorde & Chris Joris - Woord en Brand. Cultuurcentrum Mechelen (2014-03). Nagezien 2014-11-08.

Discografiën: meer info

  1. Aksak Maboul - Onze danses pour combattre la migraine - Vinyl LP album 1977. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  2. Bizjoe - Parels voor de zwijnen - Vinyl LP album 1979. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-13.
       • Bizjoe - Rijden - Vinyl 7'‍' single 1979. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-13.
  3. Toots Thielemans - Your precious love - Vinyl LP album 1985. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
       • Toots Thielemans - Your precious love - CD album 1985. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  4. Bula-Sangoma - Usiku mu mgini (A night in the village) - Vinyl LP album 1985. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  5. Bob Porter - Meeting you - Vinyl LP album 1987. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  6. Bruno Castellucci - Bim Bim - CD album 1989. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  7. Cecile Kayirebwa - Rwanda - CD album 1990. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-13.
  8. Chris Joris - Songs For Mbizo - CD album 1991. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  9. Bula-Sangoma - Mafridji - CD album 1992. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  10. Internationale Nieuwe Scène - 20 Jaar Internationale Nieuwe Scène - CD best of, 1993. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-12.
  11. Aftertouch - Turquoise - CD album 1993. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  12. Vermeld als "orig year" 1986 doch uitgebracht in 1994 volgens sommige bronnen, 1995 volgens andere:
       • Rwanda - Cecile Kayirebwa. Discogs. Nagezien 2013-08-17.
       • Cecile Kayirebwa - CD Music from Rwanda. Artist direct. Nagezien 2013-08-17.
       • Cecile Kayirebwa CD. Cd Universe. Nagezien 2013-08-17.
  13. Chris Joris - Bihogo - CD album 1995. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  14. Chris Joris - On Children's Street - CD album 1996. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  15. Ernst Vranckx & Stephan Bracaval - Aquarelle - CD album 1996. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  16. Chris Joris - Benkadi - CD album 1998. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  17. The Chris Joris Experience - Live 1997 - CD album 1998. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  18. Erwin Vann - Worlds - CD album 1999. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  19. Ben Sluijs Quartet - Flying circles - CD album 08.2002. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  20. The Chris Joris Experience - Out of the night – CD album 05.2003. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  21. Chris Joris - Oratorio Ishango - CD album 12.2003. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-09.
  22. Into the Light - Chris Joris 'live'. Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-12.
  23. Diverse uitvoerders - Lexicon van de muziek in West-Vlaanderen 3 - CD compilatie 02.2005. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-10.
       • For dad and Dannie - Isbin/Brown/Joris. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-10.
  24. Chris Joris, Bob Stewart - Rainbow country - CD album 09.10.2006. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-10.
  25. The Chris Joris Experience - Marie's momentum - CD album 08.2010. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-10.
  26. Tuur Florizoone - Mixtuur - CD album 09.2011. Muziekarchief, Muziekcentrum Vlaanderen vzw. Nagezien 2013-08-10.

Voetnoten[bewerken]

  1. De Zuid-Afrikaanse bassist Mbizo in 1976, zo leest men sedert geruime tijd in menige biografie van Chris Joris; ook Artesis Hogeschool stelt dat haar docent percussie op 24-jarige leeftijd op dat instrumentarium overschakelde. Mechelen Mapt weet niet waar de Abrahams die mosterd haalden. In de bron De Singel blijkt zijn liefde voor percussie pas minstens twee jaar later ontpopt, naar eigen zeggen onder invloed van een (niet bij naam genoemde) Senegalese drummer in diens buurtcafé in de Wijngaardstraat te Antwerpen. Ook in 1978 had Chris Mbizo wel opnieuw ontmoet te Parijs.
  2. De term aftertouch duidt op de na de aanslag nog op een toets van een klavierinstrument uitgeoefende kracht, en het effect ervan in het bijzonder op een klavecimbel of synthesizer.
  3. Benkadi schijnt in Manding, een West-Afrikaanse taal, overeen te stemmen met de Belgische nationale leuze.